خلبان ژاپنی که ۲۰ سال پس از بمباران اورگن با شمشیر سامورایی بازگشت
نوبو فوجیتا، خلبان ژاپنی که در سپتامبر ۱۹۴۲ جنگلهای اورگن را بمباران کرد، حدود ۲۰ سال بعد به شهر بروکینگز بازگشت و شمشیر کاتانای خانوادگیاش را به مردم شهر هدیه داد.

گالری تصویری
۷ تصویربه گزارش تبریز فوری به نقل از عصر ایران، در جریان جنگ جهانی دوم، حملات هوایی ژاپن به مواضع آمریکا در اقیانوس آرام اتفاقی غیرمعمول نبود؛ اما به گزارش عصر ایران، یکی از عجیبترین عملیاتهای این کشور، نه در جزایر دورافتاده اقیانوس آرام، بلکه در خاک اصلی آمریکا انجام شد. در سپتامبر ۱۹۴۲، نوبو فوجیتا با هواپیمایی کوچک که از زیردریایی به پرواز درآمده بود، دو بمب آتشزا را بر فراز جنگلهای ایالت اورگن رها کرد. هدف او آغاز آتشسوزیهای گسترده جنگلی و ایجاد خسارت در خاک آمریکا بود.
این عملیات که به حملات هوایی لوک اوت (Lookout Air Raids) معروف شد، از چند جهت در تاریخ جنگ جهانی دوم اهمیت دارد. فوجیتا به تنها خلبان نیروی محور تبدیل شد که در طول این جنگ، خاک اصلی و پیوسته ایالات متحده آمریکا را از طریق حمله هوایی بمباران کرد. با این وجود، داستان او به همین عملیات نظامی ختم نمیشود؛ مردی که زمانی برای آتش زدن جنگلهای آمریکا فرستاده شده بود، سالها بعد با همان شهری که هدف حمله قرار گرفته بود، رابطهای دوستانه برقرار کرد.
زیردریایی آی-۲۵ و ماموریتها
عامل اصلی این عملیات، زیردریایی ژاپنی آی-۲۵ (I-25) بود؛ یک زیردریایی دوربرد از نیروی دریایی امپراتوری ژاپن که قابلیت حمل و پرتاب هواپیمای شناسایی آبنشین را داشت. این زیردریایی حدود ۱۰۰ خدمه داشت و در طول جنگ برای انجام ماموریتهای شناسایی و حملات محدود در آبهای دوردست به کار گرفته میشد.
منطقه ساحلی اورگن برای خدمه آی-۲۵ ناآشنا نبود. در دسامبر ۱۹۴۱، اندکی پس از ورود آمریکا به جنگ جهانی دوم، این زیردریایی در نزدیکی دهانه رودخانه کلمبیا به دو نفتکش حمله کرد. یکی از این کشتیها، نفتکش خالی اس اس کنتیکت (SS Connecticut) بود که با اصابت اژدر آسیب دید. در آن زمان، توپخانه فورت استیونز، یک تاسیسات نظامی ساحلی آمریکا، به دلیل مشاهده نکردن زیردریایی از شلیک خودداری کرد. چند ماه بعد، این زیردریایی بار دیگر به منطقه بازگشت.
در شب ۲۱ ژوئن ۱۹۴۲، خدمه آی-۲۵ با استفاده از اطلاعاتی که از عملیات قبلی به دست آورده بودند، از میان میدانهای مین عبور کردند و با توپ عرشه ۵.۵ اینچی خود به سمت فورت استیونز آتش گشودند. حدود ۱۷ گلوله به محدوده این پایگاه نظامی اصابت کرد، اما خسارت قابل توجهی به بار نیامد. این رویداد از نظر تاریخی اهمیت ویژهای داشت؛ زیرا فورت استیونز به تنها تاسیسات نظامی در خاک اصلی آمریکا تبدیل شد که پس از جنگ ۱۸۱۲ هدف گلولهباران یک ناو جنگی خارجی قرار گرفت.
حمله هوایی سپتامبر ۱۹۴۲
سه ماه پس از گلولهباران فورت استیونز، زیردریایی آی-۲۵ ماموریت دیگری را در سواحل اورگن آغاز کرد. صبح ۹ سپتامبر ۱۹۴۲، این زیردریایی در نزدیکی کیپ بلانکو به سطح آب آمد و هواپیمای آبنشین یوکوسوکا E14Y را به پرواز درآورد. این هواپیمای کوچک که در میان نیروهای متفقین با نام مستعار «گلن» شناخته میشد، توسط نوبو فوجیتا، افسر پرواز نیروی دریایی ژاپن، هدایت میشد و افسر دیگری به نام شوجی اوکودا نیز او را همراهی میکرد. هواپیما دو بمب آتشزای ۷۶ کیلوگرمی حمل میکرد که هدف از پرتاب آنها، شعلهور کردن جنگلهای منطقه و ایجاد آتشسوزی گسترده بود.
نقشه ژاپنیها این بود که با استفاده از پوشش گیاهی خشک و جنگلهای وسیع اورگن، آتشسوزیهایی ایجاد کنند که مهار آنها برای نیروهای آمریکایی دشوار باشد. چنین حملهای میتوانست افزون بر خسارت اقتصادی، فشار روانی قابل توجهی بر مردم آمریکا وارد کند؛ به خصوص در شرایطی که کشور درگیر جنگی گسترده در دو جبهه بود.
فوجیتا پس از رسیدن به منطقه کوهستانی امیلی، نخستین بمب را در محدوده ویلر ریج رها کرد. محل دقیق اصابت بمب دوم مشخص نیست. بمب نخست باعث آغاز آتشسوزی کوچکی در حدود ۱۶ کیلومتری شرق شهر بروکینگز شد.
با وجود اینکه هدف عملیات ایجاد یک آتشسوزی گسترده بود، نتیجه حمله بسیار محدودتر از چیزی شد که ژاپنیها انتظار داشتند. یکی از دلایل اصلی، شرایط جوی منطقه بود. بارندگی اخیر باعث شده بود پوشش گیاهی و سطح جنگل رطوبت زیادی داشته باشد و همین موضوع مانع گسترش سریع شعلهها شد. از طرف دیگر، بمبها در ارتفاع مناسبی رها نشده بودند و به همین دلیل تنها چند نقطه کوچک و پراکنده آتش گرفتند.
هاوارد «راز» گاردنر، مسئول دیدهبانی آتشسوزی در برج مراقبت کوه امیلی، هواپیمای ژاپنی را هنگام ورود به منطقه مشاهده کرد. او هرچند لحظه بمباران را ندید، اما دود ناشی از آتشسوزی را تشخیص داد و موضوع را به مرکز اعزام نیرو گزارش کرد. پس از دریافت گزارش، از گاردنر خواسته شد برای بررسی وضعیت و مهار آتش به محل برود. همزمان کیت وی. جانسون، دیدهبان برج مراقبت بیر والو، نیز برای کمک اعزام شد. این دو نفر خود را به محل رساندند و ساعتها برای جلوگیری از گسترش شعلهها تلاش کردند. آنها تمام شب در منطقه ماندند و صبح روز بعد، گروهی از نیروهای اطفای حریق نیز به کمکشان آمدند. در نهایت، آتشسوزی پیش از آنکه به یک بحران بزرگ تبدیل شود، مهار شد.
در همین حال، پس از نخستین حمله، یک هواپیمای گشتی نیروی هوایی ارتش آمریکا متوجه زیردریایی آی-۲۵ شد و آن را هدف حمله قرار داد. زیردریایی برای فرار مجبور شد به زیر آب برود و در نزدیکی بندر اورفورد در بستر دریا پنهان شود. حملات آمریکا خسارت چندانی به آن وارد نکرد.
عملیات فوجیتا به همان حمله نخست محدود نماند. حدود سه هفته بعد، در ۲۹ سپتامبر ۱۹۴۲، او بار دیگر با همان هواپیمای آبنشین از زیردریایی آی-۲۵ به پرواز درآمد. این بار از چراغ دریایی کیپ بلانکو به عنوان نشانهای برای مسیریابی استفاده کرد و پس از حدود ۹۰ دقیقه پرواز به سمت شرق، بمبهای آتشزای خود را بر فراز منطقه رها کرد. فوجیتا پس از بازگشت گزارش داد که شعلههای آتش را دیده است، اما این حمله برخلاف عملیات نخست، در آمریکا شناسایی نشد و آتشسوزی قابل توجهی نیز به دنبال نداشت.
زیردریایی آی-۲۵ در ادامه ماموریتهای خود، دو کشتی آمریکایی به نامهای اس اس کامدن (SS Camden) و اس اس لری دوهنی (SS Larry Doheny) را با اژدر هدف قرار داد و غرق کرد. این زیردریایی هنگام بازگشت به ژاپن، زیردریایی شوروی ال-۱۶ را نیز غرق کرد؛ اتفاقی که در شرایطی رخ داد که ژاپن و اتحاد جماهیر شوروی رسما در جنگ با یکدیگر نبودند. خدمه ژاپنی، زیردریایی شوروی را با یک زیردریایی آمریکایی اشتباه گرفته بودند.
در مجموع، فوجیتا طی دو پرواز بر فراز اورگن چهار بمب آتشزا رها کرد؛ با این وجود، به دلیل شرایط جوی و محدود بودن آتشسوزیها، این عملیات نتوانست خسارت گستردهای به جنگلهای آمریکا وارد کند.
فوجیتا پس از پایان ماموریتهای عملیاتی خود، همچنان در نیروی دریایی امپراتوری ژاپن خدمت کرد. او تا سال ۱۹۴۴ عمدتا در ماموریتهای شناسایی فعالیت داشت و سپس به آموزش خلبانان انتحاری کامیکازه منتقل شد.
از خلبان بمبافکن تا شهروند افتخاری
پس از پایان جنگ، زندگی او مسیر متفاوتی پیدا کرد. فوجیتا به ژاپن بازگشت و ابتدا یک فروشگاه ابزارآلات در استان ایباراکی راهاندازی کرد. او بعدها در شرکتی مشغول به کار شد که در زمینه تولید سیم فعالیت میکرد.
اما مهمترین اتفاق زندگی او پس از جنگ، بازگشت به شهری بود که دو دهه پیش قصد داشت جنگلهای اطراف آن را به آتش بکشد.
در سال ۱۹۶۲، حدود ۲۰ سال پس از حمله هوایی، اعضای انجمن جوانان شهر بروکینگز تصمیم گرفتند از نوبو فوجیتا دعوت کنند تا در جشنواره سالانه آزالیا این شهر شرکت کند. هدف آنها تبدیل یک خاطره تلخ از جنگ به فرصتی برای دوستی و آشتی میان دو ملت بود.
این دعوت برای فوجیتا غیرمنتظره بود. او نمیدانست مردم شهری که زمانی هدف بمباران قرار گرفته بود، چه واکنشی به حضورش نشان خواهند داد. حتی دولت ژاپن پیش از سفر او از مقامات آمریکایی اطمینان خواست که این خلبان سابق به عنوان جنایتکار جنگی بازداشت نخواهد شد.
در خود بروکینگز نیز دعوت از یک خلبان ژاپنی که در جنگ به خاک آمریکا حمله کرده بود، با واکنشهای متفاوتی رو به رو شد. برخی از ساکنان، به ویژه شماری از کهنهسربازان جنگ، با این تصمیم مخالف بودند و حتی تهدیدهایی علیه برگزارکنندگان مطرح شد. با این وجود، گروهی دیگر معتقد بودند که این دیدار میتواند فرصتی برای عبور از کینههای گذشته باشد.
فوجیتا سرانجام همراه خانوادهاش به بروکینگز سفر کرد. او برای نشان دادن حسن نیت خود، شمشیر کاتانای خانوادگیاش را که قدمتی حدود ۴۰۰ سال داشت، به مردم شهر هدیه داد. این شمشیر همان سلاحی بود که او در دوران جنگ نیز همراه خود حمل میکرد.
این هدیه نمادی از آشتی و دوستی با دشمن سابق بود. فوجیتا پیش از سفر نگران بود که با استقبال خصمانه مردم رو به رو شود و حتی گفته بود اگر مردم شهر با او دشمنی کنند، با همان شمشیر به رسم ساموراییها دست به سپوکو (خودکشی آیینی) خواهد زد. اما برخلاف نگرانیهایش، بیشتر مردم با احترام و مهربانی از او استقبال کردند.
شمشیر خانوادگی فوجیتا بعدها در تالار شهر بروکینگز نگهداری شد و در سال ۱۹۹۵ به محل نمایش ویژهای در کتابخانه جدید شهر منتقل شد. این اثر تاریخی همچنان به عنوان نمادی از آشتی میان دو کشور شناخته میشود.
فوجیتا پس از نخستین سفر، ارتباط خود را با مردم بروکینگز حفظ کرد و در سالهای ۱۹۹۰، ۱۹۹۲ و ۱۹۹۵ بار دیگر به این شهر بازگشت.
یکی از نمادینترین اقدامات او در ۹ سپتامبر ۱۹۹۲، یعنی پنجاهمین سالگرد بمباران، انجام شد. فوجیتا در محل سقوط یکی از بمبهای خود در جنگلهای اطراف کوه امیلی، یک نهال درخت چوب سرخ (سکویا) کاشت. او این درخت را نمادی از دوستی و صلح میان ژاپن و آمریکا میدانست؛ اقدامی معنادار از سوی مردی که پنج دهه پیش قصد داشت همان جنگل را به آتش بکشد.
او همچنین برای تقویت ارتباط فرهنگی میان دو کشور تلاش کرد. فوجیتا در تامین هزینه سفر گروهی از دانشآموزان دبیرستانی بروکینگز به ژاپن مشارکت داشت و برای تهیه کتابهای کودک به زبان انگلیسی و آشنایی بیشتر مردم شهر با فرهنگهای مختلف نیز کمک مالی کرد.
در سال ۱۹۹۷، زمانی که فوجیتا در بیمارستانی در شهر تسوچیورا در استان ایباراکی ژاپن بستری بود و وضعیت سلامتیاش رو به وخامت میرفت، شورای شهر بروکینگز او را به عنوان شهروند افتخاری این شهر معرفی کرد. او در ۳۰ سپتامبر ۱۹۹۷، در ۸۵ سالگی درگذشت.
پس از مرگش، بخشی از خاکستر او نیز بنا به خواستهاش به محل بمباران در نزدیکی کوه امیلی منتقل شد تا برای همیشه پیوند نمادین او با این منطقه حفظ شود.
داستان نوبو فوجیتا یکی از نمونههای قابل توجه در تاریخ جنگ جهانی دوم است؛ خلبانی که ماموریت داشت در خاک دشمن آتش و ویرانی به پا کند، اما سالها بعد برای جبران گذشته و ایجاد دوستی به همان منطقه بازگشت. عملیات نظامی او در سال ۱۹۴۲ از نظر خسارت چندان موفقیتآمیز نبود، اما بازگشتهای بعدیاش تاثیری ماندگار بر روابط میان مردم بروکینگز و ژاپن گذاشت.
امروزه شمشیر ۴۰۰ ساله خانواده فوجیتا در کتابخانه عمومی چتکو در بروکینگز نگهداری میشود.
منبع: www.asriran.com

گارد انقلاب ایران: پهپاد ساخت آمریکا در شرق تنگه هرمز سرنگون شد












